Ο Τραμπ υπονοεί ότι έχει δώσει πάγια εντολή για την καταστροφή του Ιράν αν δολοφονηθεί – όμως τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι έχει δώσει πάγια εντολή στον αμερικανικό στρατό να καταστρέψει το Ιράν «σε επίπεδα που δεν έχουν ξαναδεί ποτέ», εάν η Τεχεράνη πραγματοποιήσει τις επί χρόνια διατυπωμένες απειλές της να τον δολοφονήσει.
Ωστόσο, η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών δεν διαθέτει κανέναν τρόπο να δημιουργήσει έναν αυτόματο, προεγκεκριμένο μηχανισμό τύπου «dead man’s switch» (διακόπτης νεκρού ανθρώπου), ο οποίος θα ενεργοποιούσε άμεσα αντίποινα.
Αντίθετα, σε περίπτωση δολοφονίας του Τραμπ, η μεταβίβαση της εξουσίας στον διάδοχό του διέπεται από την 25η Τροπολογία του Συντάγματος των ΗΠΑ και τον Νόμο περί Προεδρικής Διαδοχής του 1947. Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς θα γινόταν αυτομάτως αρχηγός του κράτους και των ενόπλων δυνάμεων, αποκτώντας την αποκλειστική εξουσία να αποφασίσει για οποιαδήποτε στρατιωτική απάντηση.
Σε ένα τέτοιο σενάριο, ο Βανς θα μπορούσε να κάνει ακριβώς αυτό που ζήτησε ο Τραμπ. Υπάρχει όμως και το ενδεχόμενο να αποφασίσει να μην ακολουθήσει τις οδηγίες του προκατόχου του ή να επιλέξει διαφορετική μορφή αντίδρασης.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες, για πολλούς και διαφορετικούς λόγους, δεν έχουν χρησιμοποιήσει ποτέ έναν τεχνικό “διακόπτη νεκρού ανθρώπου”», δήλωσε ο Γκάρετ Μ. Γκραφ, συγγραφέας του βιβλίου Raven Rock: The Story of the US Government’s Secret Plan to Save Itself — While the Rest of Us Die.
Οι ΗΠΑ διαθέτουν εκτεταμένα σχέδια διασφάλισης της συνέχειας της κυβέρνησης σε περίπτωση πυρηνικής επίθεσης ή άλλης μεγάλης καταστροφής που θα αφάνιζε το μεγαλύτερο μέρος της Ουάσινγκτον. Ωστόσο, ούτε αυτά τα σχέδια προβλέπουν την αυτόματη εξαπόλυση αντιποίνων μετά τον θάνατο ενός προέδρου, ακόμη κι αν εκείνος είχε διατάξει τον στρατό να βρίσκεται σε ετοιμότητα.
Παρ’ όλα αυτά, ο Τραμπ έγραψε το Σάββατο στο Truth Social ότι το Ιράν έχει διατυπώσει απειλές «να με δολοφονήσει ή να επιχειρήσει να με δολοφονήσει» και υποστήριξε ότι 1.000 πύραυλοι είναι «οπλισμένοι και έτοιμοι» και στοχεύουν την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, ενώ χιλιάδες ακόμη θα ακολουθήσουν αμέσως, εάν η ιρανική κυβέρνηση υλοποιήσει τις απειλές της.
Λίγες ώρες αργότερα, ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, δήλωσε ότι οι Ιρανοί θα συνεχίσουν να επιδιώκουν εκδίκηση για τη δολοφονία του πατέρα του, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Ο τελευταίος σκοτώθηκε στις πρώτες αμερικανοϊσραηλινές επιδρομές που σηματοδότησαν την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου και η κηδεία του πραγματοποιήθηκε αυτή την εβδομάδα με πολυήμερες τελετές σε όλο το Ιράν.
Ο γιος του δήλωσε ότι τα αντίποινα «αποτελούν τη βούληση του έθνους μας και πρέπει οπωσδήποτε να πραγματοποιηθούν».
«Δεσμευόμαστε να εκδικηθούμε για το αγνό αίμα σας και για το αίμα όλων των μαρτύρων αυτών των δύο πολέμων απέναντι στους εγκληματίες και επαίσχυντους δολοφόνους», ανέφερε σε γραπτό μήνυμα που μεταδόθηκε από την κρατική τηλεόραση. «Αυτή η εκδίκηση είναι η βούληση του έθνους μας και πρέπει οπωσδήποτε να πραγματοποιηθεί.»
Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε άμεσα το Σάββατο σε ερωτήματα σχετικά με το τι θα συνέβαινε με τις στρατιωτικές εντολές του Τραμπ σε περίπτωση που δολοφονείτο.
Κατά τη διάρκεια των πρόσφατων τελετών πένθους για τον Χαμενεΐ, πολλοί συμμετέχοντες κρατούσαν αφίσες και πανό που ζητούσαν τη δολοφονία τόσο του Τραμπ όσο και του πρωθυπουργού του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Η Wall Street Journal ανέφερε αυτή την εβδομάδα ότι το Ισραήλ ενημέρωσε Αμερικανούς αξιωματούχους για νέα ιρανικά σχέδια δολοφονίας του Τραμπ. Ο Λευκός Οίκος αρνήθηκε να σχολιάσει, όμως ο Τραμπ φάνηκε να αναφέρεται σε αυτές τις απειλές κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Τουρκία, δηλώνοντας: «Θέλουν να εξοντώσουν τον ηγέτη των Ηνωμένων Πολιτειών — εμένα.»
Η Σαμπρίνα Σινγκ, πρώην αναπληρώτρια εκπρόσωπος του Πενταγώνου επί κυβέρνησης Μπάιντεν, δήλωσε ότι «γνωρίζουμε πως το Ιράν επιδιώκει να στοχοποιήσει ανώτερους Αμερικανούς αξιωματούχους».
«Πρέπει να αντιμετωπίζουμε αυτές τις απειλές ως απολύτως αξιόπιστες», πρόσθεσε.
Τα αμερικανικά αντίποινα πιθανότατα θα έρθουν, αλλά όχι αυτόματα
Ο Τραμπ υπήρξε στόχος δύο αποπειρών δολοφονίας στις ΗΠΑ κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του 2024, ενώ τον Απρίλιο ένοπλος εισέβαλε στο δείπνο της Ένωσης Ανταποκριτών του Λευκού Οίκου στο οποίο παρευρισκόταν.
Ο πρόεδρος πέταξε αυτή την εβδομάδα από την Τουρκία προς την Ουάσιγκτον με παλαιότερο αεροσκάφος Air Force One αντί για το νέο αεροσκάφος που είχε δωρίσει το Κατάρ, προκαλώντας νέα ερωτήματα σχετικά με την ασφάλεια του νεότερου αεροπλάνου. Σύμφωνα με φωτογραφίες, το αεροσκάφος, η ανακατασκευή του οποίου κόστισε περίπου 400 εκατομμύρια δολάρια, δεν διαθέτει όλα τα προηγμένα συστήματα εντοπισμού και αντιμετώπισης πυραύλων που φέρουν οι παλαιότερες εκδόσεις του Air Force One.
Η αλλαγή αεροσκάφους πραγματοποιήθηκε την ώρα που ΗΠΑ και Ιράν είχαν επαναλάβει τις στρατιωτικές επιθέσεις, θέτοντας σε κίνδυνο τη συμφωνία που είχε επιτευχθεί τον προηγούμενο μήνα για τον τερματισμό του πολέμου.
Ερωτηθείς για τις ιρανικές απειλές, ο Τραμπ δήλωσε στους δημοσιογράφους μέσα στο Air Force One:
«Είμαι ο υπ’ αριθμόν ένα στόχος στη λίστα τους.»
Ο Γκραφ σημείωσε ότι οι ΗΠΑ προετοίμαζαν επί δεκαετίες σχέδια για το πώς θα μεταβιβαζόταν η εξουσία πυρηνικής εκτόξευσης σε περίπτωση αιφνιδιαστικής επίθεσης. Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, αεροσκάφη-κέντρα διοίκησης πετούσαν συνεχώς επί 24 ώρες το εικοσιτετράωρο με ανώτατο στρατιωτικό αξιωματικό στο εσωτερικό τους, ώστε να μπορεί να αναλάβει τη διοίκηση των πυρηνικών δυνάμεων εάν καταστρεφόταν η Ουάσιγκτον.
«Πιστεύω ότι αυτό που λέει ο Τραμπ είναι πως έχει αφήσει πάγιες εντολές να πραγματοποιηθεί επίθεση αν σκοτωθεί, δηλαδή ότι το Πεντάγωνο θα πρέπει να προχωρήσει σύμφωνα με τα καθιερωμένα πρωτόκολλα», ανέφερε ο Γκραφ.
«Υπάρχουν όμως πολλοί λόγοι να αμφισβητηθεί η νομιμότητα μιας τέτοιας πάγιας εντολής, αφού με τον θάνατο του προέδρου η εξουσία για την έγκριση πυρηνικών πληγμάτων περνά αμέσως στον αντιπρόεδρο ή στον επόμενο κατά σειρά διάδοχο. Τελικά, εκείνος ή εκείνη θα αποφασίσει αν θα προχωρήσει ή όχι.»
Η ανάρτηση του Τραμπ αναφέρεται μόνο στην εκτόξευση πυραύλων κατά του Ιράν, κάτι που οι ΗΠΑ έχουν ήδη κάνει πολλές φορές από την έναρξη του πολέμου. Δεν απείλησε ρητά με χρήση πυρηνικών όπλων.
Ο Γκραφ σημείωσε ακόμη ότι, πέρα από τις πάγιες εντολές, ο Τραμπ θα μπορούσε απλώς να πει στον Βανς κάτι όπως: «Αν με σκοτώσουν, χτύπα το Ιράν με πυρηνικά». Όπως είπε, αυτό «θα είχε περισσότερο νόημα και θα ήταν απολύτως νόμιμο».
Και η κυβέρνηση Μπάιντεν είχε προειδοποιήσει το Ιράν για απειλές κατά του Τραμπ
Η λήψη αξιόπιστων πληροφοριών για απειλές κατά του προέδρου των ΗΠΑ και άλλων ανώτατων Αμερικανών αξιωματούχων από το Ιράν ή άλλους ξένους αντιπάλους δεν είναι κάτι ασυνήθιστο και συνήθως γνωστοποιείται μέσω ενημερώσεων εθνικής ασφαλείας ή άλλων απόρρητων διαδικασιών. Πολύ πιο σπάνιο είναι ένας πρόεδρος να δηλώνει δημόσια ότι αποτελεί προσωπικά στόχο ξένης χώρας.
Πάντως, δεν είναι η πρώτη φορά που η Ουάσιγκτον προειδοποιεί το Ιράν για απειλές κατά του Τραμπ.
Το 2022, η κυβέρνηση Μπάιντεν προειδοποίησε το Ιράν να μην επιτεθεί σε Αμερικανούς πολίτες, μετά την αποκάλυψη του υπουργείου Δικαιοσύνης ότι μέλος των Φρουρών της Επανάστασης είχε σχεδιάσει τη δολοφονία του Τζον Μπόλτον, συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας του Τραμπ κατά την πρώτη του θητεία. Ο Μπόλτον, σήμερα επικριτής του Τραμπ, δήλωσε ένοχος τον περασμένο μήνα για παράνομη κατοχή απόρρητων εγγράφων σε υπόθεση που χειρίστηκε το υπουργείο Δικαιοσύνης επί Τραμπ.
Ο σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας του προέδρου Τζο Μπάιντεν, Τζέικ Σάλιβαν, είχε δηλώσει τότε ότι «εάν το Ιράν επιτεθεί σε οποιονδήποτε Αμερικανό πολίτη, είτε υπηρετεί σήμερα είτε υπηρέτησε στο παρελθόν τις Ηνωμένες Πολιτείες, θα αντιμετωπίσει σοβαρές συνέπειες».
Δύο χρόνια αργότερα, εν μέσω της προεκλογικής αναμέτρησης του Τραμπ με την Δημοκρατική υποψήφια Κάμαλα Χάρις, αντιπρόεδρο τότε των ΗΠΑ, η κυβέρνηση Μπάιντεν προειδοποίησε και πάλι διακριτικά το Ιράν. Αυτή τη φορά κατέστησε σαφές ότι οποιαδήποτε επίθεση κατά του Τραμπ θα θεωρούνταν πράξη πολέμου.
πηγή:Times of Israel
