Η Σαουδική Αραβία κλείνει μεγάλο πετρελαιαγωγό που επλήγη από drones από το Ιράκ

Η Σαουδική Αραβία δήλωσε την Παρασκευή ότι έκλεισε έναν σημαντικό πετρελαιαγωγό μία ημέρα μετά την επίθεση που δέχθηκε από drones, ενώ οι υποστηριζόμενοι από το Ιράν αντάρτες Χούθι της Υεμένης κατέλαβαν ένα στρατηγικό νησί στη νότια είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας, σύμφωνα με δύο αξιωματούχους, ανοίγοντας ένα νέο μέτωπο στον πόλεμο του Ιράν.
Οι Χούθι σημείωσαν τα μεγαλύτερα εδαφικά τους κέρδη εδώ και χρόνια κατά μήκος του Στενού Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, μίας από τις σημαντικότερες θαλάσσιες εμπορικές οδούς παγκοσμίως. Η προέλαση αυτή θα μπορούσε να ενισχύσει τη στρατηγική του Ιράν για αύξηση των διεθνών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου, ασκώντας πίεση στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η Σαουδική Αραβία δήλωσε ότι έκλεισε τον αγωγό Ανατολής-Δύσης μετά την επίθεση που δέχθηκε την προηγούμενη ημέρα, με το υπουργείο Ενέργειας να χαρακτηρίζει την κίνηση «προληπτικό μέτρο».
Το υπουργείο Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας απέδωσε την επίθεση σε πολλαπλά drones από το Ιράκ, τα οποία, όπως ανέφερε, «προκάλεσαν τραυματισμούς και υλικές ζημιές». Σε δήλωση που μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων της Σαουδικής Αραβίας (Saudi Press Agency), το βασίλειο ανέφερε ότι δεν θα απαντήσει, προκειμένου να δώσει στην ιρακινή κυβέρνηση «την ευκαιρία να λάβει τα απαραίτητα μέτρα». Τόνισε ωστόσο ότι η Σαουδική Αραβία «διατηρεί το δικαίωμα να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία της κυριαρχίας της, της ασφάλειάς της, των εγκαταστάσεών της» και των κατοίκων της.
Η ιρακινή κυβέρνηση καταδίκασε την επίθεση, με το γραφείο του πρωθυπουργού να ανακοινώνει την αποπομπή ενός στρατιωτικού διοικητή, αφού οι έρευνες επιβεβαίωσαν ότι η επίθεση προήλθε από το Ιράκ. Δύο ιρακινές πηγές δήλωσαν αργότερα στο Reuters ότι το Ιράκ διέταξε το κλείσιμο της συνοριακής διάβασης Σαλαμτσέχ με το Ιράν ως προληπτικό μέτρο, προσθέτοντας ότι βρισκόταν σε εξέλιξη επιχείρηση ευρείας κλίμακας για τον εντοπισμό των δραστών.
Η Σαουδική Αραβία και οι Ηνωμένες Πολιτείες βομβάρδισαν υποστηριζόμενες από το Ιράν πολιτοφυλακές στο Ιράκ τον Ιούλιο, αφού τις θεώρησαν υπεύθυνες για επιθέσεις με drones σε σαουδαραβικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, την ευθύνη των οποίων είχαν αναλάβει οι Χούθι. Περιφερειακοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο Associated Press ότι οι Χούθι βοήθησαν τις ιρακινές πολιτοφυλακές στον σχεδιασμό και την εκτέλεση των επιθέσεων.
Ο αγωγός κατασκευάστηκε τη δεκαετία του 1980
Κατασκευασμένος τη δεκαετία του 1980, ο αγωγός Ανατολής-Δύσης έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ικανότητα της Σαουδικής Αραβίας να εξάγει πετρέλαιο μετά τις διαταραχές στο Στενό του Ορμούζ κατά τη διάρκεια του πολέμου του Ιράν. Μέχρι τις αρχές Ιουνίου, η Σαουδική Αραβία είχε υπερδιπλασιάσει τις εξαγωγές πετρελαίου από το λιμάνι της Ερυθράς Θάλασσας στο τέρμα του αγωγού σε περισσότερα από 5 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας.
Η κατάληψη της Μαγιούν από τους Χούθι —ενός μικροσκοπικού, άγονου ηφαιστειογενούς νησιού εντός του στενού, γνωστού και ως Περίμ— επιβεβαιώθηκε από ανώτερο στρατιωτικό αξιωματούχο της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης και από αξιωματούχο των Χούθι. Και οι δύο μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας, καθώς δεν είχαν εξουσιοδότηση να μιλήσουν σε δημοσιογράφους.
Η Σαουδική Αραβία, ο μεγαλύτερος εξαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο, βασίζεται ολοένα και περισσότερο στην Ερυθρά Θάλασσα για τη διοχέτευση του αργού της στην αγορά ως εναλλακτική λύση αντί του Στενού του Ορμούζ, όπου το Ιράν πλήττει πλοία. Οι προσπάθειες των Χούθι να κλείσουν τον πλάτους 28 χιλιομέτρων (17 μιλίων) δίαυλο του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ έχουν καταστήσει τη διαδρομή αυτή πιο περίπλοκη.
Σε δήλωσή τους την Παρασκευή, οι ένοπλες δυνάμεις των Χούθι υπερηφανεύτηκαν για τα εδαφικά κέρδη κατά μήκος των ακτών, χωρίς να αναφέρουν το νησί, τη Μόκα ή το Στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Υποσχέθηκαν «κλιμάκωση αντί κλιμάκωσης» στην αντιπαράθεση με τη Σαουδική Αραβία, δηλώνοντας παράλληλα ότι «η ναυσιπλοΐα είναι ασφαλής για όλες τις εταιρείες, εκτός από τα σαουδαραβικά πλοία».
Παρ’ όλα αυτά, οι αγορές παραμένουν νευρικές και οι αναλυτές χαρακτηρίζουν τους Χούθι εξαιρετικά απρόβλεπτους. Οι τιμές του αργού πετρελαίου εκτινάχθηκαν ξανά αυτή την εβδομάδα πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, δίνοντας στην Τεχεράνη μεγαλύτερη διαπραγματευτική ισχύ σε οποιεσδήποτε συνομιλίες.
Η κυβέρνηση της Υεμένης αιφνιδιάστηκε από την αργή αντίδραση της Σαουδικής Αραβίας
Οι Χούθι επιτίθενται σε σαουδαραβικά πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα από τότε που κήρυξαν ναυτικό αποκλεισμό τον Ιούλιο, ενώ πλήττουν επίσης πετρελαϊκές υποδομές εντός της Σαουδικής Αραβίας. Οι αντάρτες δήλωσαν ότι έδρασαν ως απάντηση στον πολυετή αποκλεισμό που έχει επιβάλει το βασίλειο σε περιοχές της Υεμένης που ελέγχονται από αυτούς.
Η Σαουδική Αραβία έπληξε το αεροδρόμιο στην πόλη-λιμάνι Μόκα μετά την κατάληψή του από τους Χούθι την Πέμπτη, σύμφωνα με τηλεοπτικό σταθμό των ανταρτών. Δεν υπήρξαν αναφορές για ζημιές ή θύματα.
Ανώτερος στρατιωτικός αξιωματούχος της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης δήλωσε στο AP ότι έμειναν εμβρόντητοι από το γεγονός ότι η πολεμική αεροπορία της Σαουδικής Αραβίας δεν προσπάθησε να αποτρέψει την κατάληψη της Μόκα, περίπου 80 χιλιόμετρα (50 μίλια) από το στενό. Εκτίμησε ότι η Σαουδική Αραβία δεν έλαβε το «πράσινο φως» από τις ΗΠΑ για να ξεκινήσει μια μεγάλης κλίμακας αεροπορική επιχείρηση.
Ο αξιωματούχος, ο οποίος μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας καθώς δεν είχε άδεια να μιλήσει στα μέσα ενημέρωσης, κατηγόρησε επίσης την «έλλειψη συντονισμού» μεταξύ του στρατού της Υεμένης και διαφόρων συμμαχικών πολιτοφυλακών, δηλώνοντας ότι αυτό έδωσε στους Χούθι «μια ανεκτίμητη ευκαιρία».
Η ναυτιλιακή κίνηση μέσω του Στενού Μπαμπ ελ-Μαντέμπ είχε μειωθεί κατά περίπου 60% από τότε που οι Χούθι άρχισαν να επιτίθενται σε πλοία εκεί στα τέλη του 2023, εκφράζοντας αλληλεγγύη προς τους Παλαιστινίους στη Γάζα. Η κίνηση αυξήθηκε φέτος καθώς η Σαουδική Αραβία αναζήτησε εναλλακτικές του Στενού του Ορμούζ, ωστόσο οι ανανεωμένες απειλές των Χούθι έχουν «περιορίσει» αυτή τη δραστηριότητα, σύμφωνα με τη Lloyd’s List Intelligence.
Αυτό ανάγκασε τη Σαουδική Αραβία να αναζητήσει ακόμη μία εναλλακτική, στέλνοντας το πετρέλαιό της βόρεια, έξω από την Ερυθρά Θάλασσα προς τη Μεσόγειο, είτε μέσω της Διώρυγας του Σουέζ είτε μέσω αγωγού διαμέσου της Αιγύπτου — μια πολύ μεγαλύτερη διαδρομή για τους πελάτες της στην Ασία. Οι Χούθι απείλησαν και αυτή τη διαδρομή, χτυπώντας ένα σαουδαραβικό πλοίο στα βόρεια της Ερυθράς Θάλασσας στα τέλη Αυγούστου.
Το Ιράν καλεί σε επιστροφή στις συνομιλίες Σαουδικής Αραβίας – Χούθι
Νωρίτερα την Παρασκευή, η κυβέρνηση του Ιράν ζήτησε τον τερματισμό του αποκλεισμού των περιοχών που κατέχουν οι Χούθι από τη Σαουδική Αραβία, σε μια ένδειξη υποστήριξης προς τον σύμμαχό της. Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν κάλεσε επίσης σε επιστροφή στις διαπραγματεύσεις μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και των Χούθι.
Σε μια ένδειξη της σημασίας των Χούθι για την Τεχεράνη, ο εκπρόσωπος των ισχυρών Φρουρών της Επανάστασης του Ιράν ζήτησε την Τετάρτη οποιαδήποτε συμφωνία κατόπιν διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ να συμπεριλαμβάνει την Υεμένη, στην πρώτη ρητή αναφορά σε αυτό το μέτωπο.
Η Σαουδική Αραβία, η οποία δήλωσε ότι ανέκαθεν προσέφερε «ευκαιρίες για διαπραγματεύσεις», σημείωσε επίσης ότι έχει το δικαίωμα να υπερασπιστεί τον εαυτό της. Οι υπουργοί Εξωτερικών του Ιράν και της Σαουδικής Αραβίας συνομίλησαν την Πέμπτη σχετικά με τις διπλωματικές προσπάθειες για την «αποκατάσταση της σταθερότητας», όπως ανέφερε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.
Οι συγκρούσεις απειλούν με επιστροφή στον εμφύλιο πόλεμο της Υεμένης
Καθώς οι Χούθι κινούνταν κατά μήκος των ακτών της Ερυθράς Θάλασσας προς το στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, η υποστηριζόμενη από τη Σαουδική Αραβία κυβέρνηση της Υεμένης ζήτησε διεθνή στήριξη.
Σε δήλωσή του την Παρασκευή μετά από συνεδρίαση της προηγούμενης ημέρας, το Εθνικό Συμβούλιο Άμυνας της χώρας δήλωσε ότι βρίσκεται στην πρώτη γραμμή υπεράσπισης της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και καταδίκασε τις νέες επιθέσεις των Χούθι κατά της Σαουδικής Αραβίας.
Η κλιμάκωση των μαχών απειλεί να τερματίσει μια εύθραυστη εκεχειρία που είχε σε μεγάλο βαθμό αναστείλει τον εμφύλιο πόλεμο της Υεμένης από το 2022. Στο επίκεντρο του κινδύνου βρίσκονται 40 εκατομμύρια άνθρωποι στη φτωχότερη χώρα του αραβικού κόσμου. Η σύγκρουση έχει στοιχίσει τη ζωή σε 150.000 ανθρώπους και έφερε πολλούς άλλους στα πρόθυρα του λιμού.
Το νέο ξέσπασμα των συγκρούσεων την περασμένη εβδομάδα ανάγκασε πάνω από 46.000 ανθρώπους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, ανακοίνωσε την Παρασκευή ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης του ΟΗΕ.
Οι άνθρωποι που αναζητούσαν ασφάλεια έφυγαν έχοντας μαζί τους «ό,τι μπορούσαν να πάρουν», δήλωσε την Παρασκευή ο Αμπντουσατόρ Εσόεφ, επικεφαλής της αποστολής στην Υεμένη για τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης. Ανέφερε ότι ο αριθμός των εκτοπισμένων υπερδιπλασιάστηκε αυτή την εβδομάδα και θα μπορούσε να συνεχίσει να αυξάνεται ραγδαία.
«Βλέπεις τον τρόμο στα μάτια τους, ο κόσμος είναι φοβισμένος», δήλωσε ο Εσόεφ.
Ανάμεσα σε αυτούς που τράπηκαν σε φυγή ήταν γιατροί και άλλοι υγειονομικοί. Ο Λου Κόρμακ, συντονιστής των Γιατρών Χωρίς Σύνορα για την Υεμένη, δήλωσε την Παρασκευή ότι η οργάνωση αρωγής έθεσε ως προτεραιότητα να διατηρηθεί ανοιχτό το νοσοκομείο της Μόκα, αφού το μεγαλύτερο μέρος του προσωπικού του είχε αποχωρήσει.
Οι Χούθι βρίσκονται σε πόλεμο με την κυβέρνηση της Υεμένης από το 2014, όταν οι αντάρτες κατέλαβαν μεγάλο μέρος της βόρειας και κεντρικής Υεμένης, καθώς και την πρωτεύουσα Σαναά. Η Σαουδική Αραβία εισήλθε στον πόλεμο το επόμενο έτος στο πλευρό της κυβέρνησης.

πηγή:Times of Israel