Ενόψει του ταξιδιού του Τραμπ στην Τουρκία, ο Νετανιάχου δηλώνει ότι η Άγκυρα δεν πρέπει να λάβει τα μαχητικά F-35

Καθώς ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ κατευθύνεται στην Τουρκία για τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ, ο Πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου κάλεσε τη Δευτέρα την Ουάσιγκτον να μην πουλήσει προηγμένα οπλικά συστήματα στην Άγκυρα, και ειδικότερα μαχητικά αεροσκάφη F-35.
Μιλώντας στο Fox News, ο Νετανιάχου χαρακτήρισε την Τουρκία «ένα καθεστώς μολυσμένο από τη Μουσουλμανική Αδελφότητα, ένα ακραίο κίνημα που μισεί την Αμερική και φωνάζει “Θάνατος στην Αμερική”».
«Δεν πιστεύω ότι πρέπει να τους δοθούν F-35 ή κινητήρες για τα μαχητικά τους αεροσκάφη», επέμεινε.
Τον περασμένο μήνα, ο Τραμπ φάνηκε να αφήνει να εννοηθεί ότι θα συμφωνούσε να πουλήσει στην Τουρκία κινητήρες μαχητικών αεροσκαφών F110 και να την επανεντάξει στο πρόγραμμα των F-35. Η Τουρκία χρειάζεται τους κινητήρες για το μαχητικό αεροσκάφος πέμπτης γενιάς KAAN, το οποίο άρχισε να αναπτύσσει μετά τον αποκλεισμό της από το πρόγραμμα των F-35 το 2019.
Ο Νετανιάχου υποστήριξε ότι μια τέτοια κίνηση «θα ανατρέψει την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, η οποία σε τελική ανάλυση διασφαλίζεται από την αεροπορική υπεροχή του Ισραήλ αλλά και από τη θέση της Αμερικής στη Μέση Ανατολή». Το Ισραήλ διαθέτει δεκάδες F-35 στο οπλοστάσιό του.
Χαρακτήρισε την Τουρκία «μια μεγάλη χώρα», αλλά εξέφρασε τη λύπη του για το γεγονός ότι κυβερνάται από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος, όπως είπε, απειλεί ανοιχτά το Ισραήλ με καταστροφή και κατέχει τη μισή Κύπρο.
Το Reuters μετέδωσε τον περασμένο μήνα ότι η κυβέρνηση Τραμπ ενημέρωσε επίσημα το Κογκρέσο για την πρόθεσή της να πουλήσει κινητήρες τζετ αξίας άνω των 700 εκατομμυρίων δολαρίων στην Τουρκία. Το δημοσίευμα επικαλέστηκε δύο πηγές και ένα αντίγραφο της επίσημης ειδοποίησης που περιήλθε στην κατοχή του ειδησεογραφικού πρακτορείου.
Όταν ρωτήθηκε εκείνη την περίοδο αν προετοιμάζει την πώληση των κινητήρων και των F-35 στην Τουρκία, ο Τραμπ δήλωσε: «Νομίζω πως ναι, κοιτάξτε… πιθανότατα θα κάνω κάτι που θα τον κάνει [τον Ερντογάν] πολύ χαρούμενο».
Όταν πιέστηκε για το τι ακριβώς πρέπει να συμβεί προκειμένου να προχωρήσει η πώληση των F-35, ο Τραμπ παρέπεμψε το ερώτημα στον Αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς.
«Υπάρχουν ορισμένα πράγματα που πρέπει να πιστοποιήσουμε ότι έχουν συμβεί προκειμένου να συμμορφωθούμε με την αμερικανική νομοθεσία. Ο πρόεδρος μας ζήτησε να το κάνουμε αυτό… ώστε να μπορέσουν να πάρουν τα F-35… Αυτό είναι στην πραγματικότητα θέμα του Κογκρέσου», δήλωσε ο Βανς, προτού παρέμβει ο Τραμπ, επιμένοντας ότι το ζήτημα θα διευθετηθεί.
Η πώληση των F-35 στην Τουρκία θα θεωρούνταν μια σημαντική χειρονομία προς την Άγκυρα ενόψει της κρίσιμης συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ την Τρίτη και την Τετάρτη, καθώς και προς τον Ερντογάν, τον οποίο ο Τραμπ θεωρεί βασικό σύμμαχο. Εκτός από το Ισραήλ, η Ελλάδα είναι επίσης αντίθετη σε μια τέτοια πώληση.
Το συγκεκριμένο μαχητικό, ένα κορυφαίας τεχνολογίας αεροσκάφος stealth, αναπτύχθηκε αρχικά από τις ΗΠΑ σε συνεργασία με άλλες χώρες του ΝΑΤΟ στο πλαίσιο του προγράμματος Joint Strike Fighter. Ωστόσο, οι ΗΠΑ απέβαλαν την Τουρκία από την ανάπτυξη του F-35 αφότου ο Ερντογάν προχώρησε στην αγορά του αντιπυραυλικού συστήματος S-400 από τη Ρωσία.
Η αμερικανική νομοθεσία δεν επιτρέπει στην Τουρκία να λειτουργεί ή να κατέχει το σύστημα S-400 εάν επιθυμεί να επανενταχθεί στο πρόγραμμα των F-35. Παρόλα αυτά, ο Αμερικανός πρεσβευτής στην Τουρκία Τομ Μπάρακ δήλωσε τον Δεκέμβριο ότι η θερμή σχέση μεταξύ Τραμπ και Ερντογάν βοήθησε τις δύο πλευρές να πραγματοποιήσουν «τις πιο καρποφόρες συζητήσεις που είχαμε για το θέμα αυτό εδώ και σχεδόν μια δεκαετία».
Ισραηλινές εταιρείες κατασκευάζουν ορισμένα βασικά εξαρτήματα του συστήματος των F-35, συμπεριλαμβανομένου ενός υπερσύγχρονου κράνους που αποτελεί κοινό έργο της Elbit Systems και της αμερικανικής Rockwell Collins.
Αν και οι σχέσεις του Ισραήλ με την Τουρκία, οι οποίες κάποτε ήταν οι ισχυρότερες του εβραϊκού κράτους με οποιαδήποτε χώρα της περιοχής, έχουν επιδεινωθεί δραματικά μετά την άνοδο του Ερντογάν στην εξουσία, έχουν γίνει ιδιαίτερα τεταμένες από την έναρξη του πολέμου στη Γάζα, ο οποίος πυροδοτήθηκε από την επίθεση της οποίας ηγήθηκε η Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Δεν έχει οριστεί ημερομηνία για την επίσκεψη Νετανιάχου στην Ουάσιγκτον
Σε άλλες δηλώσεις του στο Fox, ο Νετανιάχου ανέφερε ότι δεν έχει οριστεί ημερομηνία για την επικείμενη επίσκεψή του στην Ουάσιγκτον προκειμένου να συναντηθεί με τον Τραμπ, και υποβάθμισε για ακόμη μια φορά τις πρόσφατες εντάσεις σχετικά με το αμερικανοϊρανικό μνημόνιο συναντίληψης.
«Συμφωνούμε σχεδόν σε όλα», ισχυρίστηκε ο Νετανιάχου.
«Έχουμε διαφωνίες από καιρό σε καιρό, αλλά τις επιλύουμε επειδή είμαστε σύμμαχοι», είπε, σημειώνοντας ότι ο ίδιος και ο Τραμπ συζητούν για τις διαφωνίες τους «σε ανοιχτή συνομιλία».
«Ο πρόεδρος έχει τον δικό του τρόπο να εκφράζει τα πράγματα, και το ίδιο έχω κι εγώ», δήλωσε ο Νετανιάχου.
«Είμαστε σύμμαχοι», επανέλαβε. «Είμαστε ο υποδειγματικός σύμμαχός σας».
Τόνισε ότι το Ισραήλ σέβεται τις ΗΠΑ και ότι υπάρχουν «πολλοί τρόποι για να γεφυρώσουμε τις διαφορές μας ως σύμμαχοι που σέβονται ο ένας τον άλλον».
Το μνημόνιο συναντίληψης (MOU) παρέτεινε κατά 60 ημέρες μια προσωρινή κατάπαυση του πυρός στον κοινό πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν, αν και το Ισραήλ δεν αποτελούσε συμβαλλόμενο μέρος στη συμφωνία. Ισραηλινοί αξιωματούχοι ανησυχούν ότι το μνημόνιο δεν κάνει αρκετά για να αποτρέψει τη στρατιωτικοποίηση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν ούτε θέτει περιορισμούς στην ανάπτυξη των βαλλιστικών του πυραύλων.
Το μνημόνιο καλούσε επίσης για τον τερματισμό των εχθροπραξιών στον Λίβανο, όπου το Ισραήλ μάχεται κατά της Χαμάς, αφού η υποστηριζόμενη από το Ιράν τρομοκρατική οργάνωση επιτέθηκε στο Ισραήλ προς υποστήριξη του προστάτη της. Οι συνομιλίες υπό την αιγίδα των ΗΠΑ οδήγησαν το Ισραήλ και τον Λίβανο στην υπογραφή συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου, την οποία η Χεζμπολάχ απέρριψε, αν και κατέληξε σε μια δική της ασταθή συνεννόηση με το Ισραήλ για τη μείωση των μαχών.
Ο Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ θα ήθελε «να δει την πρόοδο της ειρήνης με τον Λίβανο» κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του στην Ουάσιγκτον. «Το γεγονός ότι ουσιαστικά σφυροκοπήσαμε το ιρανικό καθεστώς, το εξασθενήσαμε σημαντικά, και αυτό άνοιξε τον δρόμο για περισσότερες ειρηνευτικές συμφωνίες».
Υπογράμμισε ότι η Ισλαμική Δημοκρατία «δεν είναι φίλος της Αμερικής και δεν πρέπει να τους επιτρέψουμε να αποκτήσουν πυρηνικά όπλα ή τα μέσα για τη μεταφορά τους».
«Αυτή είναι μια μάχη της ελευθερίας ενάντια στον φανατισμό», δήλωσε ο Νετανιάχου.
Όταν ρωτήθηκε γιατί το καθεστώς στο Ιράν, το οποίο είναι ορκισμένο να καταστρέψει το Ισραήλ, παραμένει ακόμα όρθιο παρά την εκτεταμένη κοινή εκστρατεία βομβαρδισμών από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, ο Νετανιάχου απάντησε ότι αυτό συμβαίνει επειδή διαθέτει «μερικές εκατοντάδες χιλιάδες μπράβους που σκοτώνουν, δολοφονούν στο φως της ημέρας και τη νύχτα. Δολοφονούν τον ίδιο τον λαό τους».
Αναλογιζόμενος την 250ή επέτειο της Αμερικής, ο Νετανιάχου χαρακτήρισε τις ΗΠΑ «μια τεράστια δύναμη καλού… χωρίς την Αμερική δεν θα υπήρχε δημοκρατία στον κόσμο ούτε ελευθερία στον κόσμο».
«Ο Θεός να ευλογεί την Αμερική», κατέληξε.
πηγή:Times of Israel
